Kültür

Anadolu’nun Gönlü

Yerelde ki evrensel , araştırı gurubu

Bir ön açıklama : İbrahim Çenet bir halk bilimci, ressam değil ama, şu veya bu şekilde  resimlerde yapıyor. Ancak onun resimlerinin konuları çok ilginç. O  soyutun, somut resimlerini yapıyor. Sevgi, duygu, düşünce , bereket vb. Onun bazı  resim lerine baktık, bu kez  gönülün resmini yapmış. Gönül derin bir olay. Burada  gördüğünüz resim  ‘ Anadolunun gönlü ‘ adlı bir tablo. Resimin fırça tekniği belki pek başarılı değil. Renk geçişleri, ışık oyunları vb pek güzel olmayabilir. Ancak  resmin konusu ^Anadolunun gönlü ‘ olunca ve bu gönülü somut olarak çizince bize ilginç geldi. ( Ressamın affına sığınarak bir durumu da vurgulayalım. Bu onlarca yağlı boya  resimleri yapan kişi nin iki eli ya da kolu yok. )

Yerelde ki  evrensel araştırı gurubu : İbrahim Çenet ‘e  gönül ne anlama gelir diye sorup, bu tabloda ki yaptıklarını anlatmasını istedik, oda bizi şöyle yanıtladı :

Gönül sözünün anlamını kimileri yürek, can, ruh, duygu gibi olgularla anlatmaya çalışır. M.Ö ki  yıllarda Yunan bilimciler, tüm bu olguların yani bilincin, birikimin kaynağını yürek olarak belirlemişler. Sonra yürek ( kalp ) in kan torbası, kan basıncını ayarlayan önemli bir organ olduğu anlaşılmış. Sonra bilgi gelişince  bilincin, sevginin , anlayışın vb merkezinin beyin olduğu anlaşılmış. Gönül çok şeyi ifade eder, iyisine kötüsüne. Engin gönüllü, gönülden bağlı, gönlünce , özgürce yaşayabilmek vb. Bir anımızı ve bildiğimizi söyleyelim: Türkçeden başka  bildiğimiz dillerde o ülke insanlarına  , yetebildiğimiz kadar  gönül’ü anlattık, siz ne dersiniz buna dedik. Kendi dillerinde buna kimisi,  yürek , kimisi, can, ruh, sevgi vb dedi. Yani bildiğimiz kadarıyla gönülü bizim dilimiz kadar  anlayan ve anlatana rastlamadık. 

Biz  Anadolunun  gönlünü,  Şaman ( Kam ) ların gönlünü, Sümer ( Kengerlerin), Kürtlerin , Ezidilerin  gönlü’nün resimlerini, tablolarını çizmeye çalıştık. Bir anlamda soyut ‘un somut resmini çizmeye çalıştık.  Gördüğünüz bu tabloda Anadolu’nun gönlünü çizmeye çalıştık. Anadolunun gönlünde çok şey vardı. Biz içinden beğendiğimiz üç beş konuyu aldık:

Anadolu neolitik döneme yani tarım dönemine bilinçli geçişin önemli bölgelerinden olduğu için, tablomuza  buğday başaklarından görüntü aldık. Anadolu toplumsal yaşamın ve yani anaerkil yaşamın önemli odaklarından olduğu için, Toprak ana kültürü yüksektir. Anadolu da nereyi kazsan Anatanrıça  heykelleri çıkar hem de çeşit çeşit. Bu heykellerin özelliği, bereket sembolü, iri memeler, ana karnında var olduğumuz  karın – rahim bölgesi ki üçgen şeklinde  izah edilir. Ana tanrıça  törenlerinde , toprağı döllemek ve bereketlemek için bazı  kimseler  erkeklik organının ucunu keserek ( sünnetin başlangıcı ) kanı toprağa akıtırlar  ve bunun da  ağaca , çam ağacına dönüştüğünü  kabullenirler. ( Çam ağacı, saygı ve süslemesi ).  Anadolu  insanların toplum olarak yaşamasının  önemli bir  merkezidir. Çatalhöyük ( 9 bin yıl ) Çayönü ( 10 bin yıl ) ve Göbekli tepe ( 12 bin yıl ) … Solda gördüğünüz Göbekli tepe  sembol, heykel vb den örnekler. Asyadan beri gelen Anadolu da At kültürü çok önemli. Bizde Asyada ki Altay larda  Pazırık bölgesinde  2500 yıl önce dokunan halılarda ki ayrıntı at dokumalarını örnek aldık. Asya – Anadolu cennet atları. Ve  tablonun sağ ve sol tarafında Anadolu  kilimciliğinin anlamlı figürlerini ( damgalarını, im ( işaretleri ) nden örnekler aldık. Ağaç bedenlerine, taşlara ve daha sonraları dokumalara, kilimlere  işlenen  Tamga ( damga ) lar yazının başlangıçlarıdır. Ayrıca sanatın ve resimin de öncelleridir. Bilgilerinize, saygılarımızla.

Not : İbrahim Çenet ‘in yaptığı resimlerden bir tanesi olan Anadolunun gönlü

Yerelde ki evrensel , araştırı gurubu

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir